ဒီမိုကေရစီ ဆိုသည္ လူမ်ားစု၏ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကို ေလးစားေဆာင္ရြက္႐ုံမက လူနည္းစု အခြင့္အေရး ကိုလည္း ကာကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္ရမည္။ အင္အားၾကီးသူသာ အႏိုင္ဆိုသည္မွာ ႐ိုင္းစိုင္းၾကမ္းတမ္းေသာ ေတာတြင္း ဥပေဒသာ ျဖစ္သည္။
မူဝါဒ၊ တင္ျပပံု၊ အားထုတ္မႈႏွင့္ ယံုၾကည္စိတ္ခ်ရမႈတို႔ အေပၚ မူတည္ကာ မည္သည့္ သတင္းမီဒီယာကို ေရြးခ်ယ္မည္ ဆုိသည္အား စာဖတ္သူ ျပည္သူလူထုက ဆံုးျဖတ္သြားေပလိမ့္မည္။
တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို ထိခုိက္ ပ်က္ျပားေစေသာ လူမ်ိဳးေရး၊ ဘာသာေရး အဓိကရုဏ္း ျဖစ္ပြားေစရန္ ဖန္တီးလႈံ႔ေဆာ္ေသာ မည္သည့္ ပုဂၢိဳလ္၊ အဖြဲ႕အစည္းကိုမဆို ရႈတ္ခ်ပါေၾကာင္း
လတ္တေလာ အေျခအေနကား စိုးရိမ္ရဆဲ ျဖစ္သည္။ အေၾကာင္းမူ စံုစမ္းေရး ေကာ္မရွင္၏ အစီရင္ခံစာကို သပိတ္စခန္းအား ေနာက္ထပ္ ျဖိဳခြဲေရး မီးစိမ္းျပျခင္းဟု လံုျခံဳေရး တပ္ဖြဲ႕ဝင္မ်ားအေနျဖင့္ ေကာက္ယူႏိုင္ ေသာေၾကာင့္ပင္။
လြတ္လပ္ ေတာင့္တင္းေသာ စတုတၳမ႑ိဳင္ မရွိပဲ ဒီမိုကေရစီ စနစ္ကို မေဖာ္ေဆာင္ႏိုင္ေပ။ ယခု အခ်ိန္ထိလည္း ပြင့္လင္း လြတ္လပ္ လာေသာ သတင္း မီဒီယာမ်ားေၾကာင့္ ဒီမိုကေရစီေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား အေကာင္း ဖက္သို႔သာ ဦးတည္ေနျခင္း ျဖစ္ေတာ့သည္။ မည္သည့္ အေၾကာင္းျပခ်က္ေၾကာင့္ သတင္းမီဒီယာမ်ားကို ထိန္းခ်ဳပ္ရန္ မလိုေပ။
ထာဝရျငိမ္းခ်မ္းေရးကို လူမ်ိဳးစံု တိုင္းရင္းသား အားလုံးႏွင့္ တသေဘာတည္း လက္ရည္တျပင္တည္း တည္ေဆာက္လိုလွ်င္ ပင္လံုကဲ့သို႕ တန္းတူေရးႏွင့္ ကိုယ္ပိုင္ ျပဌာန္းခြင့္တို႔ အေပၚ တိုင္းရင္းသား အားလုံး သေဘာတူ လက္ခံမည့္ အာမခံခ်က္ကို ေဖာ္ေဆာင္ရမည္
အေႂကြး ၆ ဘီလီယံကို ေလွ်ာ္ေပးသည္ဟု ဆိုျခင္းမွာ သန္း ၆၀ ရွိေသာ ႏိုင္ငံသား တဦးခ်င္းစီတြင္ တင္ရွိေနေသာ ႏိုင္ငံျခားအေႂကြးတြင္ ေဒၚလာ ၁၀၀ ေက်သြားျခင္း ျဖစ္သည္။
လာဘ္ေပးလာဘ္ယူမႈ တုိက္ဖ်က္ေရး လုပ္ငန္းစဥ္ အေရြ႕ကို ျမင္ေတြ႕ရသည္ဟု ဆိုႏိုင္ေသာ္ျငား အမ်ားျပည္သူအတြက္ အစိုးရက တရားဝင္ သတင္းထုတ္ျပန္မႈ အားနည္းေႏွးေကြးလြန္းေနျပီး တရားစီရင္ေရးႏွင့္ ဥပေဒစိုးမိုးေရးတြင္လည္း မည္သို႕မည္ပံု ကိုင္တြယ္ေဆာင္ရြက္မည္ကို ရွင္းလင္းစြာ မသိရွိရေသးေခ်။
ကခ်င္စစ္ပြဲအား မရပ္စဲႏိုင္ပါက ႏိုင္ငံသားတို႕၏ အသက္၊ ေသြးမ်ား ထပ္မံ ပ်က္ဆီးၾကရမည္ျဖစ္ျပီး အမ်ိဳးသား စိတ္ဝမ္းကြဲမႈ၊ လူမ်ိဳးေရး မုန္းတီးမႈတို႕ကသာ ပိုမို ဆိုးရြား လာမည္ျဖစ္ျပီး ႏိုင္ငံေတာ္ သစ္ ထူေထာင္ေရး ေႏွာင့္ေႏွးမည္ ကို ႏွစ္ဘက္ လက္နက္ ကိုင္ေခါင္းေဆာင္မ်ား သတိတရား ေရွ႕ထားျပီး သေဘာေပါက္ လက္ခံၾကရန္လိုသည္။
တခါတရံ စကားလုံး ေဝါဟာရမ်ားသည္ ပဋိပကၡကို မီးထိုးေပးတတ္သည္။ သို႕ရာတြင္ ဆိတ္ဆိတ္ျငိမ္ျခင္းကလည္း မျဖစ္မေန ၿငိႇမ္းသတ္ရန္လိုေနသည့္ မီးေတာက္မီးလွ်ံကို အားေပးသည့္ ေအာက္စီဂ်င္ကဲ့သို႕ ျဖစ္သည္။ ယင္းကို ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ သိျမင္သေဘာေပါက္သင့္သည္
၂၀၁၃ တြင္ စစ္မက္ျဖစ္ပြားမႈမ်ား၊ ပဋိပကၡမ်ား ေအးၿငိမ္းကာ တိုးတက္ျဖစ္ထြန္း မႈမ်ားဆီ ဦးတည္ႏိုင္ရန္ ဧရာဝတီက ဆုမြန္ေကာင္း ေတာင္းေပးခ်င္ပါသည္။
လက္ပံေတာင္း ေၾကးနီစီမံကိန္း ဆန္႔က်င္ေရး သပိတ္စခန္းမ်ားကို ဒုတိယ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ကိုကို ကိုင္တြယ္ေနေသာ ျပည္ထဲေရးဝန္ႀကီးဌာန လက္ေအာက္ရွိ ရဲတပ္ဖြဲ႔မွ အင္အားသုံး အၾကမ္းဖက္ ႏွိမ္နင္းခဲ့မႈေၾကာင့္ လူထု မေက်နပ္မႈမ်ား တိုးပြားလာေနသည္။
တပ္မေတာ္က တာဝန္ယူ အုပ္ခ်ဳပ္ေနေသာ ျပည္ထဲေရး ဝန္ၾကီးဌာန၏ အင္အားသုံး ႏွိမ္နင္းမႈကို မီးစိမ္းျပခဲ့ ေသာေၾကာင့္ စစ္တပ္ အတြင္းရွိ ေခါင္းမာ ဂိုဏ္းသားမ်ားႏွင့္ အက်ိဳးတူ စီးပြားဘက္မ်ား၏ ဩဇာကို ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရ မလြန္ဆန္ႏိုင္ ေသးဟုသာ ဆိုရေပေတာ့မည္
အမုန္းမီးကို အစိုးရအေနျဖင့္ မည္သို႔မွ် မၿငိမ္းသတ္ႏိုင္ေတာ့မည့္ အေျခအေနကို ရင္ဆိုင္ေနရၿပီး မ်ိဳးဆက္ႏွင့္ခ်ီ၍ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တြဲ ေနထိုင္လာခဲ့သည့္ လူမႈစနစ္ ေပ်ာက္ကြယ္သြားရၿပီျဖစ္သည္။
စီးပြားေရး စနစ္ကို ကာကြယ္ ေစာင့္ေရွာက္ေသာ ေခတ္မီ တပ္မေတာ္ အျဖစ္ ျပန္လည္ဖြဲ႔စည္းရန္မွာ လက္ရွိ တပ္မေတာ္ ေခါင္းေဆာင္မ်ား၏ ပုခုံးေပၚသို႔ က်ေရာက္ေနသည့္ ၾကီးမားေသာ သမိုင္း၏ တာဝန္ပင္
အဖိႏွိပ္ခံမ်ား၏ ဒီမိုကေရစီသူရဲေကာင္း ဘဝႏွင့္ အေပးအယူ အေလွ်ာ့ အတင္းမ်ားၾကားက လက္ေတြ႔ႏိုင္ငံေရးသမား ဘဝတို႔ ကြာဟမႈကို ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အခ်ိန္တိုအတြင္း ေလ့လာ ေျပာင္းလဲယူႏိုင္မႈက အေမရိကန္တို႔ ေျပာစမွတ္ အျဖစ္ဆုံး ျဖစ္သည္။
ဦးသိန္းစိန္က ႏုိင္ငံေရးအရ တိုးတက္ ျဖစ္ထြန္းမႈမ်ား၊ စီးပြားေရးႏွင့္ လူမႈေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမ်ား၊ သယံဇာတ သုံးစြဲမႈ ပြင့္လင္း ျမင္သာရွိေရးႏွင့္ ဘက္လိုက္မႈ ကင္းေရး ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ား
သမၼတ ဦးသိန္းစိန္၏ အေမရိကန္ခရီးစဥ္သည္ ႏွစ္ ၅၀ ေက်ာ္အတြင္း ျမန္မာျပည္ အဆင့္အျမင့္ဆံုး ေခါင္းေဆာင္ တဦး၏ ပထမဆံုး ခရီးစဥ္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ အေမရိကန္ – ျမန္မာ ႏွစ္ႏိုင္ငံဆက္ဆံေရးအတြက္ သမိုင္းဝင္ခရီးစဥ္ဟု
၂၄ ႏွစ္အတြင္း ဒီမိုကေရစီ စနစ္ေဖာ္ေဆာင္မည္ ဆိုသည့္ ယခုလက္ရွိ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရ လက္ထက္မွသည္ ေရွ႕တြင္ မည္သို႔ အမွန္တရားကို ပြင့္လင္းစြာ ေဖာ္ထုတ္၍ မွတ္တမ္းတင္ၾကမည္ကို စတင္စဥ္းစားသင့္ေပၿပီ။
ထိုစဥ္က ဖမ္းဆီး ႏွိပ္စက္ခံခဲ့ရသူ ကာယကံမ်ားကိုယ္တိုင္က ထုတ္ေဖာ္ရန္ အခ်ိန္မက်ေသးဟု ယူဆထားခဲ့ၾကရာမွ အႏွစ္ ၂၀ ခန္႔ ၾကာၿပီးေနာက္ ယခုကာလတြင္ ျပန္လည္ တစခန္းထလာျခင္းျဖစ္သည္။
အာဏာရွင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွ ဒီမိုကေရစီ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္ဆီ သြားရာလမ္းသည္ မည္သည့္ႏိုင္ငံတြင္မွ် စိတ္ကူးယဥ္သလို မျဖစ္ဘဲ ၾကမ္းတမ္းခက္ခဲေသာ စိန္ေခၚမႈမ်ား၊ ခါးသီးေသာ အမွန္တရားမ်ားႏွင့္ ရင္ဆိုင္ျဖတ္သန္း ရၿမဲျဖစ္သည္။
အမွန္ တကယ္လည္း ေခတ္မမီ ေတာ့ေသာ ျမန္မာ့ တပ္မေတာ္ကို ေခတ္မီ ဖြံ႔ၿဖိဳးေသာ တပ္မေတာ္ အျဖစ္ ေဒသတြင္း ရင္ေဘာင္ တန္းႏိုင္ေရး ျမႇင့္တင္ရာတြင္ လိုအပ္သည့္ အကူအညီမ်ား
ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ထုတ္ေဝခဲ့သည့္ စာအုပ္၊ စာေပ၊ စာနယ္ဇင္း မ်ားကို ၄၈ ႏွစ္ၾကာ စိစစ္ျဖတ္ေတာက္ ခဲ့သည့္ စာေပစိစစ္ေရး လုပ္ငန္းစဥ္တရပ္ ယမန္ေန႔က အဆံုးသတ္သြားၿပီဟု ဆိုေသာ္လည္း တင္ထုတ္ စနစ္မွ ထုတ္တင္ စနစ္ကို စတင္ေျပာင္းလဲ က်င့္သံုးလိုက္ရံုျဖင့္
၂၀၁၂ ခုႏွစ္ ဩဂုတ္လ ၈ ရက္သည္ ျမန္မာ့ ေခတ္ေပၚ ႏိုင္ငံေရးသမိုင္းတြင္ အခ်ိဳးအေကြ႕ႀကီးျဖစ္သည့္ ရွစ္ေလးလုံး ဒီမိုကေရစီ လူထုအံုႂကြမႈ ၂၄ ႏွစ္ တိုင္၍ ၂၅ ႏွစ္အတြင္း ခ်ဥ္းနင္းဝင္ေရာက္ၿပီ ျဖစ္သည္။
ဂ်ာနယ္ႏွစ္ေစာင္ကို စည္းကမ္းခ်က္ မလိုက္နာသျဖင့္ ထုတ္ေဝခြင့္ ပိတ္သည္ဟု ဆိုေသာ္လည္း မည္သည့္ စည္းကမ္းခ်က္ကို မည္သုိ႔ မလိုက္နာေၾကာင္း ဦးတင့္ေဆြက မရွင္းခဲ့ေပ။
ရခိုင္ျပည္ ေျမာက္ပိုင္းရွိ မြတ္စလင္ ဘာသာဝင္မ်ား အေရးကို အေၾကာင္းျပဳၿပီး မြတ္စလင္ကမာၻမွ အစၥလမ္ဘာသာေရး အစြန္းေရာက္ ဂ်ီဟဒ္ဝါဒီမ်ားက ယခင္ နာမည္ပင္ မၾကားဖူးခဲ့သည့္
ထုိင္းႏိုင္ငံ အေျခစိုက္ ျမန္မာသံရံုးအပါအဝင္ ျမန္မာအစိုးရက လ်စ္လွ်ဴရႈထားခဲ့သည့္ အတြက္ ထိုင္းႏုိင္ငံေရာက္ ျမန္မာမ်ားမွာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ မ်က္ႏွာငယ္ခဲ့ရသည္။
အတိုက္အခံ ႏိုင္ငံေရး ရပ္ကြက္က ယင္းကိစၥသည္ အစိုးရပါတီ အေနျဖင့္ အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (NLD) ဥကၠ႒ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို “က်ဳံးသြင္းျခင္း”
ျမန္မာအစိုးရကို စီးပြားေရးပိတ္ဆို႔မႈမ်ား ေလွ်ာ့ခ်ေပးေရးႏွင့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ဝင္ေရာက္လာႏိုင္ရန္ အတြက္ အေမရိကန္ အစိုးရ၏ လတ္တေလာ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားသည္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး