ဧရာ၀တီ | Archive | အင္တာဗ်ဴး | 3
“စစ္ေရး ဆိုတာက ႏိုင္ငံေရး ျပႆနာ  မေျဖရွင္းႏိုင္လို႔ ပါလာတာပါ”

က်ေနာ္တို႔ ဘက္က ဌာနခ်ဳပ္ အေနနဲ႔ တေနရာကို သတ္မွတ္ ထားတာက အားနည္းခ်က္ တခုျဖစ္ေစ တယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ ျမင္တယ္။ ဒီအတြက္ က်ေနာ္တို႔ ဌာနခ်ဳပ္ မထားဘူး။ က်ေနာ္တို႔ ဘက္ကို ေလေၾကာင္း စစ္ဆင္ေရး ေတြပါ ျဖစ္လာႏိုင္လို႔ပါ။

စစ္တပ္က အခ်ိန္မေရြး ေနရာ၀င္ယူလို႔ ရေအာင္ လုပ္ၿပီးသား

စစ္သား တေယာက္ကုိ လႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ ခန္႔အပ္ႏိုင္တယ္၊ ၿပီးရင္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ခန္႔အပ္ႏိုင္တယ္။ ဒီေတာ့ ဖြဲ႔စည္းပုံထဲက ကန္႔ကြက္မယ္ ဆိုရင္လည္း ေဘာင္မ၀င္ပါ။ ဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ အေနနဲ႔ လႊတ္ေတာ္ထဲမွာ ကန္႔ကြက္စရာ အေၾကာင္း မရွိေတာ့ပါ။

“အမိႈက္ပစ္တာက လူတဦးခ်င္း ျပင္လိုက္ရင္ ရႏိုင္တဲ့ကိစၥ”

အရင္တုန္းက အမိႈက္ေတြက ေျမေဆြးျဖစ္ သြားတယ္။ အမိႈက္ပံုးထဲက ေျမေဆြးေတာင္ သြားဝယ္ရေသးတယ္။ အခု ေနာက္ပိုင္းေတာ့ ပလတ္စတစ္ ယဥ္ေက်းမႈ ထြန္းကား လာတဲ့ေနာက္မွာ အမိႈက္ေတြက သဘာဝ ပတ္ဝန္းက်င္ကို ထိခိုက္ေစတဲ့ အရာေတြ ျဖစ္လာၿပီ။

“လူေတြက ေျမႀကီးကေန မထြက္ပါဘူး”

ဥပေဒအရ ႏိုင္ငံသား လုပ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါက ဟိုးအရင္သူတို႔ ရွိခဲ့တဲ့ အေထာက္ အထားအရ ႏိုင္ငံသား မဟုတ္ေပမယ့္ ေနခဲ့တဲ့ အေထာက္ အထား ရွိလို႔ပါ။ အခုမွ ျဖစ္လာတာ ေတြကေတာ့ ဒီလိုမ်ိဳး မရႏိုင္ပါဘူး။ လူေတြက ေျမႀကီးကေန မထြက္ပါဘူး။ သူတို႔လာရာ ရွိၿပီးသားပါ။

လိုအပ္လို႔ ေဖ့ဘုတ္ကို ပိတ္တာ ဆိုတဲ့ ရဲမွဴးခ်ဳပ္ ဝင္းေခါင္

ျဖစ္တာက နည္းနည္း ေကာလ ဟလက မ်ားမ်ား ျဖစ္ေနတယ္။ ေကာလ ဟလေၾကာင့္ အုတ္ေအာ္ ေသာင္းနင္းေတြ ျဖစ္ကုန္တယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ ေကာလ ဟလ တိုက္ဖ်က္ေရးကုိ အဓိက ႀကိဳးစားေနရတယ္။

“လြတ္လပ္မႈနဲ႔ တရားမွ်တမႈ မရွိမခ်င္း ဆက္ၿပီး ႀကိဳးပမ္း ေနမွာပဲ”

ၿငိမ္းခ်မ္းဖုိ႔ အခ်ိန္တန္ေနၿပီ။ ဒါေၾကာင့္ ႏုိင္ငံေရး ျပႆနာကို ႏုိင္ငံေရး နည္းအရ အေျဖရွာဖုိ႔ ႏုိင္ငံေရးအရ သေဘာ တူညီခ်က္ေတြကို ရေအာင္ အျမန္ဆံုး လုပ္ေဆာင္ဖုိ႔ က်ေနာ့္အေနနဲ႔ တိုက္တြန္း ခ်င္တယ္။ အထူးသျဖင့္ အစုိးရကိုေပါ့။

“သာသနာ တခုလံုးနဲ႔ သက္ဆိုင္တယ္”

ဦးပဥၥင္း တို႔ကိုေတာ့ ေနာက္ဆံုး လူ၀တ္လဲၿပီး တရားစြဲတယ္။ အစ ကတည္းက တရားစြဲမယ္ ဆိုရင္ ဦးပဥၥင္းတို႔က ကိုယ့္ေရွ႕ေနေတြ၊ ဘာေတြနဲ႔ ျပင္ဆင္လုိ႔ ရတာေပါ့။ ဒါေပမယ့္ ေရွ႕ေနေတြ ဘာေတြနဲ႔ ေတြ႕ခြင့္ မေပးေတာ့ တရား႐ံုးမွာ ဘာမွ အဆင္သင့္ မလုပ္ႏိုင္ခဲ့ဘူး။

“လူထုရဲ႕ အသိအမွတ္ျပဳမႈနဲ႔ ဆက္သြားမယ္”

နယ္လွည့္ ေက်ာပိုးအိတ္ လုပ္တာက ပထမဆံုးေတာ့ ကရင္၊ ကယားနဲ႔ မြန္ျပည္နယ္၊ ေနာက္ ကယန္း၊ ရွမ္း၊ ပေလာင္၊ ပအို႔ဝ္နဲ႔ လားဟူ နယ္ေျမ ေတြကို ဝင္တယ္၊ အခု ကခ်င္၊ ရခိုင္ ပါလာၿပီ၊ ခ်င္းေက်ာပိုးအိတ္ အဖြဲ႔လည္း ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္တာ ရွိတယ္။

အေမရိကန္မွာ ေအာင္ျမင္တဲ့ ျမန္မာဆူရွီ

မွန္ကန္တဲ့ ကုန္ပစၥည္းနဲ႔ ဝန္ေဆာင္မႈကို ယံုၾကည္ ပါတယ္။ တိုးတက္ဖို႔ အၿမဲတမ္း အားထုတ္ ပါတယ္။ စားသံုးသူ တိုင္းက ဘဝ အတြက္ မိတ္ေဆြ ျဖစ္တယ္။

“အသုံးခ်ခံရတဲ့ ယမ္းပုံေပၚက မီးစ အျဖစ္မခံနုိင္ဘူး”

ႏိုင္ငံတကာက လူေတြရဲ႕ေရွ႕မွာ ဂုဏ္သိကၡာ ထိခုိက္တာပဲ။ ဒါေပမယ့္ အဲဒါထက္ ဘာပို အေရးႀကီးလဲဆိုေတာ့ ႐ုံထဲမွာ ျပႆနာေတြ ျဖစ္ေတာ့မယ္ ဆုိေတာ့ အဲဒါကို ၾကည့္ရမယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ႏုိင္ငံက အင္မတန္မွ ထိလြယ္ရွလြယ္ အေနအထား။

“မိုဘိုင္းဖုန္း အသံုးျပဳႏိုင္မႈဟာ လူ႔အခြင့္အေရးလိုပါ”

စိန္ေခၚမႈ အားလံုးကို က်ေနာ္တို႔ အေလးထားေပမယ့္၊ အေျဖ ရွာႏိုင္ခဲ့ၿပီလား ဆိုရင္ေတာ့ အေျဖ မရေသးပါဘူး၊ အေျဖ ရွိမယ္လို႔ ထင္လား ဆိုရင္ေတာ့ ရွိမယ္လို႔ ထင္ပါတယ္၊ ဘာျဖစ္လို႔လဲ ဆိုေတာ့ ရန္ကုန္မွာ ေနတဲ့သူ အတြက္ျဖစ္ေစ၊ ကခ်င္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းမွာေနတဲ့ သူအတြက္ ျဖစ္ေစ ေကာင္းတဲ့ အရာ တခုကို သံုးစြဲႏိုင္ေအာင္ လုပ္ေပးတာပါ

သႏိၲသုခအေရး ႏွင့္ ဦးဆန္းဆင့္ ျဖဳတ္ခံရမႈ အေပၚ ဦး၀ီရသူႏွင့္ ဦးပါေမာကၡ အျမင္

ဦးအံ့ေမာင္ရဲ႕ လွည့္ကြက္ ေတြကို ဦးဆန္းဆင့္က ဘာမွ မသိႏိုင္ဘူူး။ ရာထူးအေနအထားက ၀န္ႀကီး ျဖစ္ေနေသာ္လည္း လုပ္ငန္းကၽြမ္းက်င္မႈ၊ လိမ္လည္မႈေတြက ဦးအံ့ေမာင္ရဲ႕ အက်င့္ေတြကို ဦးဆန္းဆင့္က ဘယ္လိုမွ မသိႏိုင္ဘူး။

ႏိုင္ငံတကာမွာ ဆိုရင္ အားကစား လုပ္ထားတဲ့၊ ႀကံ့ခိုင္တဲ့ မိန္းမတေယာက္ရဲ႕ ပုံစံက ပိုလွတယ္၊ အဲဒီလို မိန္းကေလးေတြက အသက္ႀကီး လာတဲ့ အထိ ခႏၶာကုိယ္ အလွအပ မပ်က္စီးဘူး။ ခႏၶာကိုယ္ေပၚမွာ အဆီ မရွိေတာ့ မိန္းမငယ္ေလး အတုိင္းပဲ

“လွ်ပ္စစ္ ပိုလွ်ံလို႔ ေရာင္းရတာ မရွိေသးပါဘူး”

ဧရာဝတီ သတင္းေထာက္ ေမခက လွ်ပ္စစ္စြမ္းအား ဝန္ႀကီး ဦးခင္ေမာင္စိုးနဲ႔ လွ်ပ္စစ္မီး လိုအပ္ခ်က္၊ ထုတ္လုပ္မႈ၊ ျဖန္႕ခ်ိေရာင္းခ်မႈ၊ အခက္အခဲ မ်ားအေၾကာင္း ေတြ႔ဆံုေမးျမန္း ထားပါတယ္။

ျမန္မာ အလုပ္သမားေတြ အဆင္ေျပေရး ေဆာင္ရြက္ေနတယ္ ဆိုတဲ့ သံအမတ္ႀကီး ဦး၀င္းေမာင္

က်ေနာ္တို႔ ဘက္ကေတာ့ ျပန္ပို႔ဖို႔၊ ျပန္ေခၚဖို႔၊ ျပန္သြားမယ့္လူေတြ ျပန္ပို႔ဖို႔ဆိုတာလည္း အစီအစဥ္မရွိပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီလိုျဖစ္လာရင္ ဘယ္လို လုပ္မလဲဆိုတဲ့ အစီအစဥ္ေတြေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ လက္ ရွိမွာ ျမန္မာ အလုပ္သမားေတြကို ပို႔စရာ မလိုပါဘူး။ ဖမ္းတာလည္း မရွိပါဘူး။

“ကိုယ့္ကုိယ္ကိုယ္ ဘယ္လို ကာကြယ္ရမလဲ ဆိုတာ လူတိုင္း သိထားသင့္ပါတယ္”

က်မဒီေန႔ သင္ေပးေနတဲ့ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ကာကြယ္တဲ့ နည္းစနစ္ေတြက တကယ့္ အေျခခံေတြပါ။ လူတိုင္းကို လြယ္လြယ္ ကူကူ သင္ေပးလို႔ ရပါတယ္။ ဒါေတြကို လူတိုင္းလည္း သိသင့္ပါတယ္။ ဒီနည္း စနစ္ေတြက ရွင္တို႔ အသက္ကို ကယ္ႏိုင္ပါတယ္

“ကမၻာ့ဖလားကို မသြားႏိုင္တဲ့ အတြက္ က်ေနာ္တို႔ကို ခြင့္လႊတ္ နားလည္ေပးၾကပါ”

က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံရဲ႕ ျမတ္ႏိုးစရာ အားကစားကို ကမၻာ သိေအာင္ တကယ္ လုပ္ေနပါတယ္။ အဲဒီထဲမွာမွ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ လိုအပ္ခ်က္ ကေလးေတြက ရွိေနဆဲ ျဖစ္တဲ့ အတြက္ေၾကာင့္ ခြင့္လႊတ္ သည္းခံေပးဖို႔နဲ႔ ကမၻာ့ဖလား ပြဲမွာလည္း ျမန္မာေတြ ဘယ္လို ခတ္တယ္ ဆိုတာကို ျမင္ရမယ္

“ျမန္မာျပည္က အာရွမွာ အရမ္း ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္လာမယ့္ ေနရာပဲ”

အခုဆိုရင္ ဖုန္းနဲ႔ အင္တာနက္၊ ေဖ့စ္ဘုတ္ ေတြ အသံုးျပဳ လာၾကၿပီ။ က်ေနာ္တို႔ လုပ္ငန္း ဒီကိုဝင္လာတဲ့ အခ်က္တခ်က္က ဖုန္းအသံုးျပဳသူေတြ မ်ားလာ တာလည္း ပါတယ္။ ဘာမွ မလုပ္ ရေသးတဲ့ ေျမ႐ိုင္းေတြလည္း ရွိေနေသးတယ္။ ၿပီးေတာ့ ျမန္မာျပည္က အာရွမွာ အရမ္းဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္ လာမယ့္ ေနရာပဲ။

ျပည္သူ႔ဂုဏ္ရည္ အထူးဆုရ မခင္ႏွင္းၾကည္သာႏွင့္ ေတြ႔ဆံုျခင္း

“ဒီကြန္ယက္ကို လုပ္ျဖစ္ရတဲ့အေၾကာင္းကေတာ့ က်မတို႔ ႏုိင္ငံဖြံ႔ၿဖိဳးေရးကိုလုပ္တဲ့အခါက်ေတာ့ က်မတို႔လည္း ပါဝင္လို႔ရတဲ့အရာေတြ ရွိတယ္ေလ။ အစိုးရလုပ္ေနတာကိုပဲ က်မတို႔ ထိုင္ေစာင့္ေနစရာမလိုဘူး”

ဘယ္လုိတံု႔ျပန္ၾကသလဲ

သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ အစုိးရလက္ထက္မွာ ကုလသမဂၢ(UN)အဖြဲ႔အစည္းေတြ ျဖစ္တဲ့ ကမာၻ႔ကေလးမ်ား ရန္ပံုေငြအဖြဲ႔ (UNICEF) ရဲ႕ ရန္ကုန္႐ံုးခန္းကို စစ္ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေဟာင္း တဦးရဲ႕ အိမ္ကုိ တလ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၉ ေသာင္းနီးပါး ေပးၿပီး ငွားရမ္းတာ

မဟာသႏၲိသုခကုိ နမူနာယူၾကပါလို႔ မွာခ်င္တယ္

သူတို႔ရဲ႕ လုပ္ရပ္ကုိ ၾကည့္ၿပီးေတာ့မွ ဘုန္းႀကီးတို႔က ေနာက္က လိုက္လုပ္ရမယ္ေလ။ ဘုန္းႀကီးက ေရွ႕က မသြားပါဘူး။ သူတုိ႔က အာဏာရွိတယ္လုိ႔ ထင္တာကုိး။ ဘုန္းႀကီးက သူတုိ႔လုိအာဏာရွိတဲ့ ဘုန္းႀကီးမွ မဟုတ္ဘဲကုိး။

“အစုိးရက ဆူလြယ္နပ္လြယ္တဲ့့ စီမံကိန္းေတြကို ဦးစားေပးေနတာ”

ေတာင္သူ ေတြက အသက္ေမြး ၀မ္းေက်ာင္း ၀မ္းစာအတြက္ အလုပ္ေတြမရွိလုိ႔ ၿမိဳ႕ေပၚ တက္ကုန္ျပီ။ ၿမိဳ႕ေပၚ မွာလည္း အလုပ္က မရွိဆုိေတာ့ ႏုိင္ငံျခားပါ ထြက္သြား ၾကတယ္။ စီးပြားေရး ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈမွာ အဓိကက်တဲ့ စုိက္ပ်ိဳးေရး က႑ မပါပဲနဲ႔ ဘယ္လုိမွ လုပ္လုိ႔ မရဘူး။

ဗမာျပည္မွာ လာၿပီး ဒီေလာက္ တန္ဖိုး ႀကီးႀကီး ေပးငွားတယ္ ဆုိေတာ့ ဆင္းရဲႏြမ္းပါးမႈေတြ တုိက္ဖ်က္ရမယ့္ အစား ဗမာျပည္မွာ ရွိတဲ့ ခ႐ုိနီ အရင္းရွင္ စနစ္ကိုလာၿပီး အားေပးတဲ့ သေဘာပဲ၊ ဒါဟာ UN ၊ UNICEF အဖြဲ႔ေတြမွာ ဘယ္ေလာက္ အထိ အဂတိ လိုက္စားမႈ ဘယ္ေလာက္ ႀကီးႀကီး မားမား ရွိေနတယ္ ဆုိတာကို ေဖာ္ျပတယ္။

မျဖစ္ သင့္ေပမယ့္ လံုေလာက္တဲ့ အေဆာက္ အဦ မရွိသေရြ႕ ဒီလိုဘဲ ျဖစ္အံုးမွာပဲ၊ အေဆာက္ အဦ လံုေလာက္ ရင္ေတာင္ စစ္ဗိုလ္နဲ႔ ဘိန္း ဘုရင္ေတြ လက္ထဲက လြတ္တာ မရွိဘူး၊ ကၽြန္မ အျမင္ေတာ့ အေဆာက္အဦး အႀကီး ပိုင္ရွင္ေတြ အားလံုး သူတို႔ခ်ည္းဘဲ။

“ကိုယ့္ ကံၾကမၼာကို ကိုယ္ဖန္တီးႏိုင္ရမယ္”

လူ႔အခြင့္ အေရးႏွင့္ အမ်ိဳးသမီးေရးရာ ကိစၥမ်ားကို ဆက္တိုက္ လႈပ္ရွား ေဆာင္ရြက္ေနသူ ေဒၚခင္ဥမၼာကို ဧရာဝတီ အႀကီးတန္း သတင္းေထာက္ ေမစစ္ပိုင္က ေတြ႕ဆံုေမးျမန္း ထားသည္။

“အမ်ားကို ကူညီတဲ့သူဟာ ပရဟိတ လုပ္တာပဲ”

ပရဟိတ ကေတာ့ ေျပာတာေတာ့ ခက္တယ္။ လူတုိင္းကေတာ့ လုပ္တာပဲ။ ကုိယ့္ ကိုယ္ကိုယ္ မသိတာေပါ့။ လူတေယာက္ကို ကူညီတာ ပရဟိတ ပဲေလ။ အဲဒီလို စိတ္ကေတာ့ အၿမဲရွိတာေပါ့။

ထိုင္းစစ္အာဏာသိမ္းမႈ ႏွင့္ ထုိင္းႏုိင္ငံေရာက္ ျမန္မာတုိ႔၏ အျမင္မ်ား

ထိုင္းက စစ္အာဏာ သိမ္းတဲ့ ဒီဘက္ ေခတ္ေတြမွာ အာဏာ သိမ္းေပမယ့္ သူတို႔က တိုင္းျပည္ရဲ႕ စီးပြားေရးကို အထိအခိုက္ မခံဘူး။ အဲဒါကေတာ့ ထိုင္းစစ္တပ္ရဲ႕ အားေကာင္းခ်က္ပဲ။ က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာျပည္မွာေတာ့ စစ္တပ္က အာဏာ သိမ္းရင္ အကုန္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းေတြေရာ၊ စိုက္ပ်ဳိးေရးလုပ္ငန္း၊ လူမႈေရး စသျဖင့္

“လိုအပ္ခ်က္က တိုးလာတယ္၊ ေထာက္ပံ့မႈက ေနာက္က မလိုက္ႏိုင္ဘူး”

ဆက္သြယ္ေရးႏွင့္ သတင္းအခ်က္ အလက္ နည္းပညာ ဒုဝန္ႀကီး ဦးေသာင္းတင္က မိုဘိုင္းဖုန္းႏွင့္ အင္တာနက္ ဝန္ေဆာင္မႈတြင္ ညံ့ဖ်င္းမႈ အတြက္ ေဝဖန္ျပစ္တင္ မႈမ်ားႏွင့္ ၾကံဳေတြ႕ေန ရျခင္းအေပၚ “ေထာက္ပံ့မႈနဲ႔ လိုအပ္ခ်က္ မမွ်လို႔ ျဖစ္ရတာ”ဟု ဆိုသည္။

ဖြဲ႕စည္းပုံ ျပင္ေရး ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္၏ တပ္မေတာ္ကုိ စိန္ေခၚခ်က္အေပၚ အျမင္မ်ား

“ႏုိင္ငံေရး လုပ္ခ်င္ရင္ တပ္ထဲက ထြက္” ၊ “ တပ္မေတာ္သည္ အာဏာႏွင့္ အထူး အခြင့္အေရး မ်ားကုိ မမက္ေမာဘဲ တုိင္းျပည္ႏွင့္ လူမ်ဳိးကို ခ်စ္ခ်င္ အေလးထားမႈ ျပသသည့္ အေနျဖင့္ သတိၱရွိရွိ ဖြဲ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒကုိ ျပင္ဆင္၍ သက္ေသျပရန္ စိန္ေခၚလုိေၾကာင္း”

“အစားအေသာက္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ လံုၿခံဳမႈ ရွိရမယ္”

အစား အေသာက္ႏွင့္ ေဆး၀ါး ကြပ္ကဲေရး ဦးစီးဌာန (FDA) က တ႐ုတ္ ႏိုင္ငံကေန တင္သြင္း လာမယ့္ မုန္႔ေတြကို တ႐ုတ္-ျမန္မာ နယ္စပ္ မူဆယ္ ၁၀၅ မိုင္ဂိတ္မွာ အေသးစား ဓာတ္ခြဲခန္း ဖြ႔င့္လွစ္ၿပီး တြင္တြင္ က်ယ္က်ယ္ စိစစ္ ေဆာင္ရြက္ သြားေတာ့မယ္