ဝင္ေငြ မည္မွ်တြင္ အခြန္ရာခိုင္ႏႈန္း မည္မွ် ေကာက္ခံမည္ကုိ အေသးစိတ္ မရွင္းလင္း ထားေသာေၾကာင့္ အေျပာင္း အလဲတြင္ ႐ုန္းကန္ေနရေသာ ကာယ ဉာဏ လုပ္သားမ်ား အတြက္ ဝန္ထုတ္ဝန္ပိုး ပိုမို ပိမည္ကို စိုးရိမ္ရသည္။
“MAPCO နဲ႔ ဂ်ပန္ က Mitsui ေကာ္ပိုေရးရွင္း ပူးေပါင္းလုပ္မွာပါ၊ အခုဆိုရင္ ျမန္မာ့ဆန္ ကို တခါမွမဝယ္ဘူးေသးတဲ့ ႏိုင္ငံ တခ်ိဳ႕ကလည္း ဝယ္ယူဖို႔ စိတ္ဝင္တစား ကမ္းလွမ္းလာၾကတယ္”
ဖို႔ဒ္ကုမၸဏီ၏ ေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိသူ နီးလ္ မကၠာသီက “ဖုိ႔ဒ္ ကုမၸဏီ ျမန္မာျပည္ကုိ ၀င္ဖုိ႔ အရွိန္ယူေနပါၿပီ” ဟု AP သတင္းဌာနသို႔ ေျပာဆို ထားသည္။ ျပည္တြင္းတြင္ ေရာင္းခ်ေပးမည့္ သူလည္း ရွိၿပီျဖစ္ေၾကာင္း ၎က ေျပာဆိုေသာ္လည္း အေသးစိတ္ကိုမႈ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုျခင္း မရွိေသးေပ။
“အခ်ိန္ အေတာ္ၾကီး ၾကာေအာင္ ျပင္ဆင္လုပ္ကိုင္ရမွာ၊ ပံုစံတက် အလုပ္ျဖစ္ဖို႕ကို မ်ိဳးဆက္ ႏွစ္ဆက္ သုံးဆက္ေလာက္ သြားရဦးမယ္” ဟု ျမန္မာစီးပြားေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈႏွင့္ ပက္သတ္ျပီး ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ အေမရိကန္ သံတမာန္ အၾကီးအကဲျဖစ္ဖူးသူ မစၥ ပရစ္ဆီလာ ကလပ္က ေျပာဆိုသည္။
အေမရိကန္ ကုန္သည္ႀကီးမ်ား အသင္းႏွင့္ ျမန္မာ ကုန္သည္မ်ားႏွင့္ စက္မႈလက္မႈ လုပ္ငန္းရွင္မ်ား အသင္းခ်ဳပ္တုိ႔ အၾကား စီးပြားေရး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရန္ နားလည္မႈ စာခၽြန္လႊာ လက္မွတ္ေရးထုိး လုိက္ၾကသည္။
FDI ႏွင့္ အေမရိကန္ အစုိးရ၏ ေပ်ာ့ေပ်ာင္းေသာ ေငြေၾကးမူ၀ါဒမ်ားက ျမန္မာက်ပ္ေငြ တန္ဖိုးကို ျခိမ္းေျခာက္ ေနေသာေၾကာင့္ အစုိးရက ေစာင့္ၾကည့္ ထိန္းသိမ္းလ်က္ ရွိသည္။
လက္ေတြ႔တြင္ မည္သည့္ ႏိုင္ငံကမွ် လုပ္ငန္း မတိုးခ်ဲ႕ေသးဘဲ အေပၚယံ ေျပာဆိုမႈမ်ားသာ ျဖစ္ေနသည္။ အိမ္နီးနားခ်င္း ႏိုင္ငံမ်ား၏ ေခါင္းေဆာင္မႈမ်ားက “ျမန္မာႏုိင္ငံကို က်ေနာ္တို႔ ေထာက္ပံ့ပါမည္” ဟူေသာ စကားလုံးထက္ ပို၍ ေဆာင္ရြက္ျခင္း မရွိ။
ျမန္မာအစိုးရ အေနနဲ႔ ကူညီေပးလိုက္တဲ့ ေငြေၾကးအေပၚ သိသာတဲ့ တာဝန္ယူမႈရွိရဲ႕လား၊ စီမံကိန္းေတြ အမွန္တကယ္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ရဲ႕လား ဆိုတာကို ေစာင့္ၾကည့္မွာပါ
ျမန္မာမွာက ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ လုပ္ဖို႔ ခက္ခဲေနတာေတြ ရွိတယ္၊ ေျမေစ်းေတြက ႀကီးေနတဲ့အျပင္ ေျမေနရာေတြ ကလည္း ရွားပါးေနတယ္၊ နယူးေယာက္ၿပီးရင္ ျမန္မာက ေျမေစ်း အႀကီးဆုံး ျဖစ္ေနတယ္
ဒါ ႏိုင္ငံတကာ တန္းဝင္သြားႏိုင္မယ့္ အေနအထားေတြထဲက တခုပါပဲ။ ကိုယ့္ႏုိင္ငံသား ေတြလည္း ကမာၻလွည့္ခရီးသည္ ျဖစ္တဲ့အခါ ဒီလုိ ကမာၻသံုးေငြ အစားထုိး ကတ္စနစ္ကို သံုးလာႏုိင္မယ္ ဆုိတာကို တကယ္ ဝမ္းသာ တယ္”
ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စေတာ့ရွယ္ယာ စင္တာမ်ားတြင္ အမ်ားပိုင္ ကုမၸဏီ တခု အေနျဖင့္ ပါဝင္ေဆာင္ရြက္ ႏုိင္ရန္ႀကိဳ တင္ ျပင္ဆင္ျခင္း လည္း ျဖစ္ေၾကာင္း
က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံမွာ ကမာၻေက်ာ္ ပင္လယ္ကမ္းေျခရွိတဲ့ ကြ်န္းမ်ဳိး ရွိတယ္ဆိုတာကုိ ႏိုင္ငံတကာကုိ ျပခ်င္တယ္။ သန္႔ရွင္းတဲ့ ၾသဂဲလ္နစ္ ထြက္ကုန္ေတြနဲ႔ ကြ်န္းရဲ႕အလွအပေတြကုိလည္းပဲ ကမာၻကုိ ျပခ်င္တယ္
လက္ရွိအေျခအေနေတြနဲ႔ ကိုက္ညီေအာင္လို႔ SEZ (Special Economic Zone) Law ကုိ အသစ္ျပင္ၿပီးေတာ့ ႏိုင္ငံတကာ စံညႊန္းမီေအာင္ ဆဲြထားတယ္။ ျပန္ျပင္တာထက္ အသစ္အတိုင္း ေရးဆဲြထားတာပါ။
ေဖေဖာ္၀ါရီ လကုန္တြင္ လက္ရွိကၽြဲဆည္ကန္ ကားကြင္းမွ စြယ္ေတာ္ကားကြင္းသုိ႔ ေျပာင္းေရႊ႕ရမည္ ျဖစ္ေသာ္လည္း ကုန္ကားဂိတ္ပိုင္ရွင္မ်ားမွာ အသင့္မျဖစ္ေသးေၾကာင္း
“၂၀၁၅ မွာ စတင္လည္ပတ္ႏုိင္မယ္၊ အခုခ်ိန္ကတည္းက ႏိုင္ငံေပါင္းစုံက ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈေတြလုပ္ေနၿပီ၊ အထူးစီးပြား ေရးဇုန္အတြက္ Master plan(လုပ္ငန္းစီမံခ်က္)ကုိေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ တခါမွမရွိေသးတဲ့ပုံစံမိ်ဳး ဆဲြေနတယ္၊ အကုန္လုံးေတာ့ စနစ္က်ေအာင္ လုပ္ သြားမယ္”
ျမန္မာႏိုင္ငံအေနျဖင့္ အာရွက်ားႏိုင္ငံမ်ားကဲ့သို႕ ျပည္ပပို႕ ကုန္ထုတ္လုပ္ေရးကို အေျခခံ သည့္ စီးပြားေရး စနစ္ကို ေျပာင္းလဲရန္ အေရးေပၚလိုအပ္ေနျပီး အလုပ္ အကိုင္သစ္ မ်ားကို ဖန္တီးေပးမည့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ား ျပဳလုပ္ႏိုင္မွသာ ႏိုင္ငံ့ စီးပြားေခါင္းေထာင္ႏိုင္မည္ဟု ထိပ္တန္း အေမရိကန္ မဂၢဇင္း၏ ေဆာင္းပါး တေစာင္က တိုက္တြန္းေရးသားလိုက္သည္။
ဘက္ေပါင္းစုံက ပါ၀င္ေဆြးေႏြးညႈိႏႈိင္းလို႔ရတဲ့ ကားေပၚလစီတခု ေရးဖို႔ ျပင္ဆင္ေနတယ္။ ေပၚလစီေရးမယ္ ဆုိေပမယ့္ ကားတင္သြင္းတာေတြ ပိတ္ပင္တာမ်ဳိး မရွိပါဘူး
ရန္ကုန္ျမိဳ႕ ဆီဒိုနား ဟိုတယ္၌ ဒီဇင္ဘာ ၂၇ရက္တြင္ လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ရာ BTMU မွ ကၽြမ္းက်င္သူမ်ားက ကုန္သြယ္မႈဆိုင္ရာ ေငြေၾကးလႊဲေျပာင္းမႈႏွင့္ ေငြေၾကးလဲလွယ္မႈတို႕ အဆင္ေျပေစရန္ CB ဘဏ္ကို ကူညီေဆာင္ရြက္ေပးႏိုင္မည္ ဟု သိရသည္
ယင္းသို႔ ေရေအာက္ ေကဘယ္စနစ္ျဖင့္ အင္တာနက္ ရရွိေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးရန္ စီးမံကိန္းတြင္ လုပ္ငန္းမ်ား စတင္ေနသည့္ ထိုင္းကုမၸဏီမ်ားက ေတာင္းဆိုျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရွိရသည္။
က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ျဖစ္ေနတဲ့ တရားမ၀င္ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး တိုင္ၾကားမႈ ၄၀၀၀ ေက်ာ္မွာ ၃၀၀ ေလာက္ကိုပဲ အစိုးရရဲ႕ ေကာ္မရွင္က စုံစမ္းစစ္ေဆးႏိုင္ေသးတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
လုံၿခဳံေရးအရ ေန႔ဘက္ပဲ စစ္ၿပီး ညဘက္ေတြမွာ Mobile Team က ကုန္ကားေတြကုိ မစစ္ရဲဘူး။ အဲဒီေတာ့ ညဆုိရင္ တရားမ၀င္ ကုန္သြယ္ကားေတြ တန္းစီၿပီး ထြက္ၾကတယ္
ရခိုင့္ေရနံေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႔က ယေန႔ ရက္စြဲျဖင့္ ထုတ္ျပန္သည့္“အႏၲရာယ္ဇုန္” ဟူေသာ အစီရင္ခံစာတြင္ ထိုဇုန္ေၾကာင့္ ေက်းရြာေပါင္း အနည္းဆုံး ၄၀ ခန္႔ ေျပာင္းေရႊ႕ခံရမည္ဟု ဆိုထားသည္။
ႏုိင္ငံျခား ခရီးသည္ေတြက ေနရာအႏွံ႔ သြားလာေနတာ။ ဘဏ္ေတြက ေနရာတုိင္းမွာ လုိက္မဖြင့္ႏုိင္ဘူး။ တျခား ကုမၸဏီေတြက ဒီလုိလုပ္ ခြင့္ရမယ္ဆုိေတာ့ ႀကိဳဆုိပါတယ္
“အစားအေသာက္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ရင္ ကုန္တိုက္ေတြမွာဆို စိတ္ခ်ရမယ္၊ လံုၿခံဳမႈရွိမယ္လို႔ထင္လို႔ အဲဒီမွာ ဝယ္ေပမယ့္ အျပင္က ဆိုင္ေတြမွာ ဝယ္ရသလိုပါပဲ။ ကုန္တိုက္မွာ ေရာင္းတာေတြထဲက ငရုတ္သီးမႈန္႔ေတြဆိုရင္ ရက္လြန္ ေန႔စြဲေတြမပါဘဲ ေရာင္းေနတာ ေတြ႕ရတယ္” ဟု ဆိုသည္။
အေမရိကန္သမၼတ ဘားရက္ အုိဘား မားရဲ႕ ခရီးစဥ္ကို ႏိုင္ငံတကာ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံသူေတြ သတိမထားမိဘဲေနမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ အေမရိကန္ကုမၸဏီေတြကေတာ့ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏံွမႈ ႀကီးႀကီးမားမားလုပ္မယ့္ လကၡဏာတစံုတရာ အခုထိမျပေသးပါ။
“ဝန္ထမ္း တေယာက္ရဲ႕ ကိုယ္ပိုင္ အေထာက္အထား၊ စာရြက္ စာတမ္း၊ အခ်က္ အလက္ေတြကို လုပ္ငန္းရွင္ေတြက သိမ္းမယ္ဆိုရင္ တိုင္ၾကားလို႔ရတယ္၊ ဒီလိုမ်ိဳး သိမ္းထားဖို႔ ဌာနက ခြင့္ျပဳမထားဘူး၊ သိမ္းခြင့္လည္း လုံးဝမရွိဘူး”
လြန္ခဲ့သည့္ ႏွစ္ ၄၀ ေက်ာ္က ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကမာၻ႕ဆန္တင္ပို႔မႈမွာ အမ်ားဆံုးျဖစ္ခဲ့ၿပီး ၁၉၆၀- ၆၃ ခုႏွစ္ အထိ ဆိပ္ကမ္းတင္ပို႔မႈမွာ တန္သန္းေပါင္း ၁.၆ မွ ၁.၇ အထိ ရွိခဲ့သည္။
လြန္ခဲ့သည့္ ႏွစ္ ၄၀ ေက်ာ္က ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကမာၻ႕ဆန္တင္ပို႔မႈမွာ အမ်ားဆံုးျဖစ္ခဲ့ၿပီး ၁၉၆၀- ၆၃ ခုႏွစ္ အထိ ဆိပ္ကမ္းတင္ပို႔မႈမွာ တန္သန္းေပါင္း ၁.၆ မွ ၁.၇ အထိ ရွိခဲ့သည္။
လြန္ခဲ့သည့္ ႏွစ္ ၄၀ ေက်ာ္က ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကမာၻ႕ဆန္တင္ပို႔မႈမွာ အမ်ားဆံုးျဖစ္ခဲ့ၿပီး ၁၉၆၀- ၆၃ ခုႏွစ္ အထိ ဆိပ္ကမ္းတင္ပို႔မႈမွာ တန္သန္းေပါင္း ၁.၆ မွ ၁.၇ အထိ ရွိခဲ့သည္။
လြန္ခဲ့သည့္ ႏွစ္ ၄၀ ေက်ာ္က ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကမာၻ႕ဆန္တင္ပို႔မႈမွာ အမ်ားဆံုးျဖစ္ခဲ့ၿပီး ၁၉၆၀- ၆၃ ခုႏွစ္ အထိ ဆိပ္ကမ္းတင္ပို႔မႈမွာ တန္သန္းေပါင္း ၁.၆ မွ ၁.၇ အထိ ရွိခဲ့သည္။